Zeeolifant

De zee-olifant (ook wel olifantsrob) is een van de meest indrukwekkende zeezoogdieren op aarde. Hij dankt zijn naam aan de grote, slurfachtige neus van het mannetje, die doet denken aan die van een olifant.

Wat voor dier is het?

Zee-olifanten zijn robben en behoren tot de familie van de echte robben. Ze leven grotendeels in zee, maar komen aan land om te rusten, te ruien en zich voort te planten.

Er bestaan twee soorten:

• de noordelijke zee-olifant

• de zuidelijke zee-olifant

De zuidelijke soort is het grootste.

Grootte en uiterlijk

• Mannetjes zijn enorm: tot 6 meter lang en meer dan 4.000 kg zwaar

• Vrouwtjes zijn veel kleiner: gemiddeld 2,5–3 meter

• Mannetjes hebben een grote opblaasbare neus, die ze gebruiken om geluid te maken

• Hun huid is dik en rimpelig, meestal grijs-bruin van kleur

De sterke seksuele dimorfie (groot verschil tussen man en vrouw) is een van hun opvallendste kenmerken.

Leefgebied

• Noordelijke zee-olifanten leven vooral langs de westkust van Noord-Amerika

• Zuidelijke zee-olifanten leven rond Antarctica en sub-Antarctische eilanden

Ze brengen het grootste deel van hun leven ver op open zee door.

Duikvermogen

Zee-olifanten zijn kampioenen in diepduiken:

• Duiken regelmatig tot 500–1.000 meter diep

• Kunnen soms dieptes van meer dan 2.000 meter bereiken

• Blijven tot 2 uur onder water

• Kunnen hun hartslag sterk verlagen om zuurstof te besparen

Ze jagen vooral op inktvis en diepzeevissen.

Gedrag en sociale structuur

• Meestal solitair op zee

• Aan land vormen ze grote kolonies

• Mannetjes vechten fel om territorium en toegang tot vrouwtjes

• Die gevechten bestaan uit luid brullen, dreigen en soms zware bijtwonden

Een dominant mannetje kan met tientallen vrouwtjes paren.

Voortplanting

• Paring gebeurt op het strand

• Vrouwtjes krijgen één pup per jaar

• Ze zogen hun jong ongeveer 3 tot 4 weken

• De melk is extreem vet, waardoor pups razendsnel groeien

• Daarna worden de pups abrupt verlaten en moeten ze zelfstandig overleven

Rui

Eens per jaar ondergaan zee-olifanten een zogenaamde catastrofale rui:

• Ze verliezen in korte tijd hun oude huid en vacht

• Tijdens deze periode blijven ze wekenlang aan land

• Ze eten dan niet en leven van hun vetreserves

Vijanden

• Orka's

• Grote witte haaien

Vooral jonge en zwakkere dieren lopen risico.

Levensduur

• Vrouwtjes: gemiddeld 20 jaar

• Mannetjes: vaak korter, door stress en gevechten

Bijzonderheden

• Ze kunnen dagenlang onafgebroken duiken met slechts korte pauzes

• Mannetjes produceren extreem lage, dreunende geluiden

• Ondanks hun logge uiterlijk zijn ze in water snel en elegant

• Op land lijken ze onhandig, maar ze kunnen zich verrassend snel voortbewegen