Valse gaviaal

05-12-2024

De valse gaviaal (ook wel de Sundavalse gaviaal genoemd) is een reptiel uit de familie van de krokodillen (Crocodylidae), die voorkomt in Zuidoost-Azië. Het wetenschappelijke naam van deze soort is Tomistoma schlegelii. Deze krokodilachtige wordt vaak verward met de echte gaviaal (Gavialis gangeticus), maar de valse gaviaal behoort tot een andere tak binnen de krokodilfamilie. Hier zijn enkele belangrijke details over de valse gaviaal:

1. Uiterlijk en kenmerken

De valse gaviaal heeft een lange, slanke snuit die lijkt op die van de echte gaviaal, maar is niet zo extreem smal. De snuit is bedekt met scherpe tandjes, waarmee de valse gaviaal zich richt op visvangen, maar het heeft ook grotere tanden aan de zijkanten van de bek die geschikt zijn voor het vangen van grotere prooien zoals amfibieën, vogels en kleine zoogdieren.

De valse gaviaal kan een lengte bereiken van 4 tot 5 meter, hoewel de meeste exemplaren kleiner zijn. De huid heeft een grijsachtige tot olijfgroene kleur met donkere vlekken langs de rug.

2. Verspreiding en leefgebied

De valse gaviaal komt voor in een aantal landen in Zuidoost-Azië, waaronder Indonesië, Maleisië, Thailand en Zuid-Maleisië. Het is te vinden in een breed scala van habitats, zoals rivieren, moerassen, lagunes en mangrovebossen, meestal in langzaam stromend water.

3. Gedrag en voeding

De valse gaviaal is een carnivoor die zich voornamelijk voedt met vis. Dankzij zijn slanke snuit kan het zich goed aanpassen aan het vangen van vissen. Ze zijn ook bekend om hun stilzittende jachttechniek, waarbij ze wachten tot een prooi in de buurt komt. Ondanks hun viseten, kunnen ze ook kleinere zoogdieren, amfibieën en zelfs vogels vangen.

4. Voortplanting

De voortplanting van de valse gaviaal vindt plaats in de regenseizoenen, wanneer ze hun nesten bouwen in de buurt van rivieren of meren. De vrouwtjes leggen tussen de 20 en 40 eieren, die ze in een zelfgegraven hol begraven. De jongen worden na ongeveer 80 tot 90 dagen geboren.

5. Conserveringsstatus

De valse gaviaal staat momenteel op de IUCN Rode Lijst van Bedreigde Soorten als Kwetsbaar (Vulnerable). Dit komt door verlies van leefgebied door ontbossing, vervuiling van rivieren en menselijke activiteiten zoals de aanleg van dammen en de jacht. Ondanks deze bedreigingen is de soort minder ernstig bedreigd dan de gaviaal, maar de populatie is nog steeds in afname.

6. Relatie met de echte gaviaal

De valse gaviaal wordt vaak verward met de echte gaviaal vanwege de gelijkenis in snuitvorm. De belangrijkste verschillen zijn:

  • Valse gaviaal: heeft een meer robuuste lichaamsbouw en minder extreem smalle snuit.
  • Echte gaviaal: heeft een veel smallere snuit en leeft vooral in de rivieren van Noord-India en Nepal.

Samengevat is de valse gaviaal een fascinerend en belangrijke soort die deel uitmaakt van de biodiversiteit van Zuidoost-Azië, maar die nu geconfronteerd wordt met meerdere bedreigingen die haar voortbestaan in gevaar brengen.