Manenduif

Algemene kenmerken

De manenduif is een vrij grote, stevige duif met een compacte bouw. Wat hem direct herkenbaar maakt, is zijn glanzende verenkleed met metaalachtige tinten zoals groen, blauw en brons. Rond de nek en schouders draagt hij een soort "manen" van verlengde, losse veren – daar dankt hij ook zijn naam aan.
Zijn kop is relatief klein, met een korte snavel en opvallend rode poten.

Verspreiding en leefgebied

De manenduif leeft op eilanden in Zuidoost-Azië en de Stille Oceaan, van de Nicobaren tot delen van Indonesië, Papoea-Nieuw-Guinea en omliggende eilandgroepen.
Hij geeft de voorkeur aan dichte, tropische bossen, vooral op afgelegen eilanden waar weinig landroofdieren voorkomen. Overdag zoekt hij voedsel op de bosbodem en 's nachts vliegt hij naar bomen om te rusten.

Gedrag

Manenduiven zijn schuw en voorzichtig, maar kunnen in rustige gebieden nieuwsgierig zijn. Ze leven vaak alleen of in kleine groepjes. Hun vlucht is krachtig en doelgericht, wat opvallend is voor een duif die veel tijd op de grond doorbrengt.
Ze maken lage, sonore roepgeluiden die diep en hol klinken, anders dan het bekende koeren van stadsduiven.

Voedsel

Het dieet bestaat voornamelijk uit:

• zaden

• noten

• gevallen vruchten

Ze spelen een belangrijke rol in het ecosysteem doordat ze zaden verspreiden over de eilanden waar ze leven.

Voortplanting

De manenduif bouwt een eenvoudig nest van takjes, meestal in bomen. Het legsel bestaat vaak uit één ei, wat vrij typisch is voor veel duivensoorten. Beide ouders zorgen voor het jong en voeden het met zogenoemde kropmelk, een voedzame stof die in de krop wordt aangemaakt.

Bijzondere betekenis

De manenduif wordt vaak genoemd als de dichtstbijzijnde levende verwant van de dodo, de uitgestorven vogel van Mauritius. Dit maakt hem wetenschappelijk zeer interessant, omdat hij inzicht geeft in hoe grote, grondbewonende eilandvogels zich hebben ontwikkeld.

Bedreigingen

Hoewel hij niet extreem zeldzaam is, staat de manenduif onder druk door:

• ontbossing

• jacht

• de introductie van roofdieren op eilanden

Omdat hij afhankelijk is van ongerepte eilandbossen, is hij kwetsbaar voor veranderingen in zijn leefomgeving.

Samenvattend

De manenduif is een exotische, bijna prehistorisch aandoende vogel: prachtig om te zien, belangrijk voor de wetenschap en een levend overblijfsel van een verdwenen wereld. Zijn combinatie van schoonheid, schuw gedrag en evolutionaire betekenis maakt hem uniek onder de duiven.