Bootsmannetje

01-12-2025

🦐 Wat zijn bootsmannetjes?

Bootsmannetjes zijn kleine aquatische insecten die vooral in stilstaand of langzaam stromend zoet water leven: sloten, vijvers, plassen, meren en soms ook tijdelijke poelen. Ze zijn meestal 5–15 mm lang, met een gestroomlijnd, torpedovormig lichaam en lange peddelachtige achterpoten die hen helpen snel te zwemmen.

🔍 Hoe herken je een bootsmannetje?

  • Zwemmen met de buik naar beneden (in tegenstelling tot rugzwemmers die ondersteboven zwemmen).

  • Een donker rugschild, vaak met fijne streepjes of patronen.

  • Een lichtgekleurde buik.

  • Smalle, korte voorpootjes voor het verzamelen van voedsel.

  • Grote, brede achterpoten als roeispanen.

🛠️ Speciale aanpassingen

Bootsmannetjes zijn mooi aangepast aan het leven onder water:

  • Ademluchtbel: Ze nemen een bel lucht mee onder hun vleugels, waardoor ze onder water kunnen blijven.

  • Geluid maken: Vooral mannetjes kunnen geluid produceren door lichaamsdelen tegen elkaar te wrijven. Dit gebruiken ze om vrouwtjes aan te trekken.

  • Zeer sterke zwemmers: Dankzij hun peddelpoten kunnen ze snel vooruit schieten.

🧬 Levenscyclus

  1. Eieren worden afgezet op waterplanten of stenen.

  2. Nimfen lijken op kleine versies van de volwassenen maar zonder vleugels.

  3. Ze vervellen meerdere keren totdat ze volwassen zijn en vaak kunnen vliegen om zich te verspreiden.

🍽️ Wat eten bootsmannetjes?

Ze zijn alleseters:

  • Algen

  • Plantendeeltjes

  • Kleine waterdiertjes zoals watervlooien

  • Soms aas

Bootsmannetjes hebben een soort zuigsnuit waarmee ze voedsel vermalen en opzuigen.

🐟 Worden ze gegeten?

Ja, heel erg zelfs. Ze zijn prooi voor:

  • Vissen

  • Watervogels

  • Kikkers

  • Libellenlarven

Toch overleven ze dankzij hun snelle zwemtechniek en schutkleuren.

💡 Verschil met rugzwemmers (Notonectidae)

Mensen halen ze vaak door elkaar. Het belangrijkste verschil:

  • Bootsmannetje (Corixidae) → zwemt op de buik, eet vooral algen en kleine diertjes.

  • Rugzwemmer (Notonectidae) → zwemt op de rug, is een agressieve roofdier dat zelfs kleine visjes kan prikken.

🌍 Waar vind je ze?

Overal in Nederland en België in zoet water. Ze zijn heel algemeen en spelen een belangrijke rol in het ecosysteem als zowel opruimers als voedselbron.